Έργα
Από το 2012, το SearchCulture.gr σχεδιάζεται, αναπτύσσεται και λειτουργεί από το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης και Ηλεκτρονικού Περιεχομένου (ΕΚΤ), αξιοποιώντας την επιστημονική και τεχνολογική τεχνογνωσία και το εξειδικευμένο προσωπικό του. Η ανάπτυξη και η συνεχής εξέλιξή του χρηματοδοτούνται συνδυαστικά από ίδιους πόρους του ΕΚΤ και από εθνικά και ευρωπαϊκά χρηματοδοτούμενα έργα.
Χρηματοδότηση: Ευρωπαϊκή Ένωση (EuroHPC Joint Undertaking) και Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Η περαιτέρω ανάπτυξη και επέκταση του SearchCulture.gr υποστηρίζεται κατά την τρέχουσα περίοδο από το έργο PHAROS («Pharos: The Greek AI Factory for Accelerating AI Innovation»), το οποίο υλοποιείται από τον Απρίλιο του 2025 έως τον Μάρτιο του 2028. Το PHAROS στοχεύει στη δημιουργία ενός εθνικού Εργοστασίου Τεχνητής Νοημοσύνης (AI Factory), αξιοποιώντας τις δυνατότητες του υπερυπολογιστή ΔΑΙΔΑΛΟΣ. Επιδιώκει την ανάπτυξη ενός αξιόπιστου και βιώσιμου οικοσυστήματος Τεχνητής Νοημοσύνης, με έμφαση σε τρεις τομείς: την Υγεία, τον Πολιτισμό και τη Γλώσσα, και την Αειφορία. Συντονιστής του έργου είναι η ΕΔΥΤΕ Α.Ε., με τη συμμετοχή σημαντικών ερευνητικών και ακαδημαϊκών φορέων της χώρας.
Στο πλαίσιο του PHAROS, το ΕΚΤ συμβάλλει στη συγκρότηση του ελληνικού κόμβου του Κοινού Ευρωπαϊκού Χώρου Δεδομένων για την Πολιτιστική Κληρονομιά (Common European Data Space for Cultural Heritage – DS4CH), με βασική υποδομή το SearchCulture.gr. Ως Εθνικός Συσσωρευτής Ψηφιακού Πολιτιστικού Περιεχομένου και διαπιστευμένος εθνικός πάροχος για τη Europeana, το SearchCulture.gr διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στη συγκέντρωση, τεκμηρίωση και σημασιολογική διασύνδεση της ελληνικής ψηφιακής πολιτιστικής κληρονομιάς.
Οι εργασίες του ΕΚΤ επικεντρώνονται στην ένταξη και τον εμπλουτισμό ψηφιακών πολιτιστικών συλλογών, καθώς και στην ανάπτυξη υποδομών σημασιολογικής οργάνωσης και διασύνδεσης των μεταδεδομένων τους, αξιοποιώντας καθιερωμένα λεξιλόγια και δομημένη γνώση για πρόσωπα, τόπους, θέματα και ιστορικά γεγονότα. Ενδεικτικό αποτέλεσμα των εργασιών αυτών αποτελεί η νέα Υποδομή Ιστορικών Γεγονότων του SearchCulture.gr, η οποία επιτρέπει τη διασύνδεση ψηφιακών τεκμηρίων με ιστορικά γεγονότα και την εξερεύνηση του σχετικού πολιτιστικού περιεχομένου. Στόχος είναι η βελτίωση της ποιότητας, της διαλειτουργικότητας και της σημασιολογικής συνοχής των μεταδεδομένων, ώστε να ενισχύεται τόσο η ανακάλυψη του πολιτιστικού περιεχομένου όσο και η δυνατότητα αξιοποίησής του από εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης. Παράλληλα, το ΕΚΤ συμβάλλει στην ανάπτυξη και αξιολόγηση καινοτόμων υπηρεσιών Τεχνητής Νοημοσύνης για την αναζήτηση και εξερεύνηση του ψηφιακού πολιτιστικού περιεχομένου.
Enrich and promote traditional and contemporary crafts
Χρηματοδότηση: Ευρωπαϊκή Ένωση – Μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη» (Connecting Europe Facility – CEF).
Το ΕΚΤ συμμετείχε, μέσω του SearchCulture.gr, στο ευρωπαϊκό έργο CRAFTED, το οποίο υλοποιήθηκε από τον Σεπτέμβριο του 2021 έως τον Ιούνιο του 2023, με συντονιστή το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Στόχος του έργου ήταν η ανάδειξη της ευρωπαϊκής χειροτεχνικής κληρονομιάς, συνδέοντας τα ψηφιακά τεκμήρια με την άυλη γνώση που ενσωματώνουν, όπως οι παραδοσιακές τεχνικές, οι δεξιότητες και οι δημιουργικές πρακτικές.
Μέσω του SearchCulture.gr, το ΕΚΤ συνέβαλε στη συγκέντρωση και ανάδειξη ελληνικών λαογραφικών συλλογών και στη βελτίωση της ποιότητας των μεταδεδομένων τους που διατίθενται στη Europeana, ενισχύοντας τη διεθνή προβολή και την ευρεσιμότητα της ελληνικής χειροτεχνικής κληρονομιάς. Το έργο αξιοποίησε επίσης τεχνολογίες μηχανικής μάθησης για την υποστήριξη της ημιαυτόματης επισημείωσης ψηφιακών τεκμηρίων.
Υποδομή Συσσώρευσης, Τεκμηρίωσης και Διάθεσης Ψηφιακού Περιεχομένου με διασφάλιση διαλειτουργικότητας, μακροχρόνιας διατήρησης και ανοικτής πρόσβασης
Χρηματοδότηση: ΕΣΠΑ 2014–2020 – Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μεταρρύθμιση Δημόσιου Τομέα», με συγχρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και εθνικούς πόρους.
Στο πλαίσιο του έργου πραγματοποιήθηκε σημαντική αναβάθμιση και επέκταση του SearchCulture.gr, με έμφαση στη διεύρυνση των ψηφιακών συλλογών, στην ενίσχυση της διαλειτουργικότητας και στην ανάπτυξη προηγμένων δυνατοτήτων αναζήτησης και εξερεύνησης του πολιτιστικού περιεχομένου. Κεντρική εξέλιξη αποτέλεσε η ανάπτυξη της υποδομής Semantics.gr και η αξιοποίηση καθιερωμένων λεξιλογίων για τον συστηματικό σημασιολογικό εμπλουτισμό των μεταδεδομένων. Η διασύνδεση των τεκμηρίων με πρόσωπα, τόπους, θέματα και άλλες οντότητες επέτρεψε την ανάπτυξη νέων υπηρεσιών αναζήτησης και πλοήγησης, όπως η γεωγραφική αναζήτηση και ο διαδραστικός χάρτης, καθώς και τη δημιουργία δίγλωσσων θεματικών εκθέσεων.
Παράλληλα, διευρύνθηκε σημαντικά το δίκτυο των συνεργαζόμενων πολιτιστικών φορέων και ενισχύθηκε η ποιότητα του συσσωρευμένου περιεχομένου. Το ΕΚΤ ανέπτυξε και επικαιροποίησε τις Βασικές Προδιαγραφές Διαλειτουργικότητας και υλοποίησε δράσεις ενημέρωσης και επιμόρφωσης για τους φορείς, συμβάλλοντας στην καθιέρωση κοινών απαιτήσεων ποιότητας, ανοικτότητας και διαλειτουργικότητας για το ελληνικό ψηφιακό πολιτιστικό απόθεμα.
Χρηματοδότηση: Ευρωπαϊκή Ένωση – Μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη» (Connecting Europe Facility – CEF).
Το ΕΚΤ συμμετείχε στο ευρωπαϊκό έργο Europeana Common Culture, με συντονιστή το Ίδρυμα Europeana. Το έργο αποσκοπούσε στην ενίσχυση του ρόλου των εθνικών συσσωρευτών πολιτιστικού περιεχομένου, στην εναρμόνιση πολιτικών και τεχνολογιών συσσώρευσης και στη διεύρυνση της διάθεσης ποιοτικού πολιτιστικού περιεχομένου ανοικτής πρόσβασης στη Europeana.
Μέσω του SearchCulture.gr, το ΕΚΤ συνέβαλε στη διάθεση περίπου 300.000 επιπλέον τεκμηρίων ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς στη Europeana και στη βελτίωση της ποιότητας των μεταδεδομένων τους. Η συμμετοχή στο έργο ενίσχυσε τη διεθνή προβολή των ελληνικών ψηφιακών συλλογών και εδραίωσε περαιτέρω τον ρόλο του SearchCulture.gr ως Εθνικού Συσσωρευτή για τη Europeana, ενδυναμώνοντας τη συνεργασία του ΕΚΤ με το ευρωπαϊκό δίκτυο συσσωρευτών.
Χρηματοδότηση: ΕΣΠΑ 2007–2013 – Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ψηφιακή Σύγκλιση», με συγχρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και εθνικούς πόρους.
Το SearchCulture.gr δημιουργήθηκε στο πλαίσιο του έργου SaaS, το οποίο υλοποιήθηκε από το ΕΚΤ με στόχο την ανάπτυξη ολοκληρωμένων υπηρεσιών για την οργάνωση, τη διαχείριση και τη διάθεση ανοικτού ψηφιακού περιεχομένου. Το 2015 ξεκίνησε τη λειτουργία του ως Εθνικός Συσσωρευτής Ψηφιακού Πολιτιστικού Περιεχομένου, συγκεντρώνοντας αρχικά συλλογές από 42 δημόσια χρηματοδοτούμενα έργα ψηφιοποίησης. Παράλληλα, αναπτύχθηκαν συμπληρωματικές υπηρεσίες, όπως ο Validator για τον έλεγχο ποιότητας και διαλειτουργικότητας και ο Preservator για τη μακροχρόνια διαφύλαξη ψηφιακών αρχείων.
Σημαντική παρακαταθήκη του έργου αποτέλεσε η καθιέρωση των Βασικών Προδιαγραφών Διαλειτουργικότητας για την ένταξη ψηφιακών συλλογών στο SearchCulture.gr. Οι προδιαγραφές καθόρισαν ένα κοινό πλαίσιο απαιτήσεων για τα μεταδεδομένα, τα ψηφιακά αρχεία, τη διαλειτουργικότητα και την ανοικτή αδειοδότηση, θέτοντας τις βάσεις για τη συστηματική ανάπτυξη του Εθνικού Συσσωρευτή και τη διασύνδεσή του με τη Europeana.
