Αερόφωνο μουσικό όργανο. Αποτελείται από έναν κωνικό αυλό. Το επιστόμιό του βρίσκεται στην κορυφή του οργάνου και είναι με διπλή γλωττίδα. Προσφέρονται επτά τρύπες δαχτυλοθεσίας κατά μήκος του οργάνου και μια τρύπα στο πίσω μέρος για τον αντίχειρα. Διαφαίνονται τέσσερις τρύπες στη βάση του, τοποθετημένες στο ηχείο που επιδρούν στο ηχόχρωμα.
(EL)
Η ονομασία του έχει περσική προέλευση. Προέρχεται από τη λέξη surney, όπου sur σημαίνει γιορτή, και ney σημαίνει σωλήνας. Εντοπίζεται στη μουσική παράδοση της Νότιας Ευρώπης και Βαλκανίων, της Μέσης Ανατολής και Κεντρικής Ασίας, όπως Αζερμπαϊτζάν, Κροατία, Αρμενία, Τουρκία, Ιράκ, Ελλάδα, Ασσυρία, Ιράν, Αλβανία, Κόσσοβο, Βοσνία. Ως ελληνικό παραδοσιακό μουσικό όργανο, συναντάται στο μεγαλύτερο μέρος της ηπειρωτικής Ελλάδας. Κατασκευάζεται σε διάφορα μεγέθη, από 22 μέχρι 60 εκατοστά. Τα μικρότερα σε μήκος μουσικά όργανα συνηθίζονται στη Ρούμελη και τον Μωριά, ενώ τα μεγαλύτερα στην Μακεδονία. Η κατασκευή των σύγχρονων μουσικών οργάνων περιορίζεται στο ξύλο ως υλικό κατασκευής, ενώ παλαιότερα όργανα κατασκευάζονταν από κόκαλα ζώων ή πηλό. Κάθε ζουρνάς αποτελείται από τρία μέρη: τον κυρίως ζουρνά, τον κλέφτη, και το κανέλι με την τσαμπούνα. Στο κάτω μέρος του οργάνου παρατηρούνται επιπλέον τρύπες, των οποίων ο αριθμός διαφέρει σε κάθε όργανο, δε χρησιμοποιούνται, αλλά συντελούν στη διαμόρφωση ηχοχρώματος. Σε περίπτωση χρήσης τους υπάρχει διαστηματική αλλοίωση. Εντοπίζονται περιπτώσεις ζουρνάδων με επτά ή δέκα τρύπες στο κάτω μέρος του οργάνου. Έχει ιδιαίτερα οξύ και χαρακτηριστικό ήχο. Αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους εκφραστές της στεριανής μουσικής παράδοσης. Συνοδεύεται πάντα από νταούλι και συναντάται ως ζυγία είτε ένας ζουρνάς με νταούλι είτε δυο ζουρνάδες με νταούλι, με τον έναν εκ των δυο να κρατάει ισοκράτημα.
(EL)
1 JPEG
