use the file or the thumbnail according to the license: CC BY-NC-SA 4.0
Attribution-NonCommercial-ShareAlike
Ζουρνάς
(EL)
Ζουρνάς
(EL)
Αποτελείται από έναν ενιαίο ξύλινο κυλινδρικό αυλό που καταλήγει σε ένα κωνικό ηχείο. Κατά μήκος του προσφέρονται έξι τρύπες δαχτυλοθεσίας και μια για τον αντίχειρα. Στο ηχείο του εντοπίζεται μια επιπλέον τρύπα που συντελεί στο κούρδισμα. Το επιστόμιο βρίσκεται στην κορυφή του οργάνου και είναι με διπλό γλωσσίδι.
(EL)
Κατασκευάζεται σε διάφορα μεγέθη από διάφορα ξύλα. Οι πιο μικροί ζουρνάδες εντοπίζονται, κυρίως, στη δυτική Ρούμελη και τους μεγαλύτεροι στη Μακεδονία. Αποτελείται από τρία μέρη: τον σωλήνα του ζουρνά που είναι ελαφρά κωνικός, τον κλέφτη που εφαρμόζεται στο πάνω μέρος του σωλήνα έτσι ώστε να μη χάνεται καθόλου αέρας στο φύσημα, το κανέλι που είναι ένα λεπτό σωληνάκι πάνω στο οποίο δένουν το διπλό γλωσσίδι, δηλαδή την τσαμπούνα. Εξάρτημα του ζουρνά είναι και η φούρλα, ένας δίσκος από κόκαλο, μέταλλο και ξύλο. Είναι τρυπημένη στο κέντρο και την περνούν από το γλωσσίδι μέχρι να εφαρμόσει πάνω στον κλέφτη. Η φούρλα βοηθά τον οργανοπαίκτη να παίζει και να φυσάει με μεγαλύτερη ευκολία στο όργανο. Παρέχονται επτά τρύπες μπροστά σε ίση απόσταση και μία τρύπα για τον αντίχειρα. Προσφέρονται επιπλέον τρύπες στο κάτω μέρος του ηχείου, οι οποίες επιδρούν στην τονικότητα και στην ποιότητα του ήχου. Ο αριθμός αυτών των τρυπών ποικίλει και εξαρτάται από την παράδοση της κάθε περιοχής, μπορεί να φτάσει τις δέκα και, σε αρκετές περιπτώσεις, δεν παρέχονται. Είναι όργανο που εντοπίζεται σε κοινωνικές, κυρίως, εκδηλώσεις και σε εξωτερικούς χώρους. Το τονικό ύψος εξαρτάται από το μέγεθος του οργάνου και το μήκος του γλωσσιδίου. Συνοδεύεται από νταούλι και μαζί αποτελούν την παραδοσιακή ζυγιά της ηπειρωτικής Ελλάδας. Αρκετές φορές παίζουν δυο ζουρνάδες μαζί. Σε αυτή την περίπτωση, ο ένας παίζει τη μελωδία και ο δεύτερος ισοκρατεί. Συναντάται ως όργανο και σε παραδοσιακές μουσικές γειτονικών βαλκανικών κρατών.
(EL)