use the files or the thumbnails according to the license: CC BY-NC 4.0
Attribution-NonCommercial
Μολυβδόβουλλο του Θεοδώρου, βασιλικού πρωτοσπάθαριου επί του Χρυσοτρικλίνου και στρατηγού Θεσσαλονίκης (10ος αι.)
(EL)
Μολυβδόβουλλο του Θεοδώρου, βασιλικού πρωτοσπαθαρίου επί του χρυσοτρικλίνου και στρατηγού Ελλάδος, που προέρχεται από τα υπερώα του ναού της Αγίας Σοφίας Θεσσαλονίκης.
Στον εμπροσθότυπο εικονίζεται μετωπική προτομή του αγίου Θεοδώρου με σγουρά μαλλιά, μακριά γένια και στικτό φωτοστέφανο να κρατεί σταυρό με το δεξί χέρι. Στο πεδίο αριστερά και δεξιά αναγράφεται «Θεόδωρος», ενώ ολόγυρα η επιγραφή επίκλησης «Κ(ύρι)ε [βοήθ(ει) [τῷ] σῷ δού(λῳ)».
Στον οπισθότυπο ολοκληρώνεται η επιγραφή σε πέντε σειρές «+Θε[οδώ]ρῳ β(ασιλικῷ) (πρωτο)σπαθ(αρίῳ) ἐπί τ(οῦ) Χρ(υσο)τρ(ικλίνου) (καί) στρατιγῷ Ἑλλάδος»
Οι «πρωτοσπαθάριοι» ήταν αυλικοί στην προσωπική φρουρά του αυτοκράτορα. Το αξίωμα του σπαθάριου ή του πρωτοσπαθάριου δινόταν επίσης τιμητικά και σε διοικητές επαρχιών, που εκ των πραγμάτων δεν ήταν σε θέση να ασκήσουν το παλατιανό τους λειτούργημα.
Ο Χρυσοτρίκλινος (χρυσή αίθουσα) ήταν η αίθουσα υποδοχής (τρικλίνιο) στο αυτοκρατορικό παλάτι.
Ο «στρατηγός» ήταν ο επικεφαλής ενός θέματος.
[Ι. Γ. Λεοντιάδης, “Μολυβδόβουλλα του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης”, Βυζαντινά Κείμενα και Μελέται 40, Κέντρο Βυζαντινών Ερευνών, Θεσσαλονίκη 2006, 93-5
Σ. Κίσσας, Μολυβδόβουλλα από τα υπερώα της Αγίας Σοφίας Θεσσαλονίκης, SBS 2, Ουάσινγκτον D.C. 1990, 191, 7α
Ε. Κουρκουτίδου-Νικολαΐδου, Κατάλογος Έκθεσης “Θεσσαλονίκη – Ιστορία και τέχνη”, Αθήνα 1986, 100, IV 31.2]
(EL)
2 JPEG
