δείτε την πρωτότυπη σελίδα τεκμηρίου στον ιστότοπο του αποθετηρίου του φορέα για περισσότερες πληροφορίες και για να δείτε το ψηφιακό αρχείο του τεκμηρίου*
χρησιμοποιήστε το ψηφιακό αρχείο ή την εικόνα προεπισκόπησης σύμφωνα με την άδεια χρήσης : CC BY-NC 4.0
Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση
Εντοίχιο ψηφιδωτό με τον άγιο Δημήτριο και αναθέτες
(EL)
Mural mosaic with Saint Demetrius and donators
(EN)
Ο άγιος εικονίζεται όρθιος, μπροστά σε χρυσή κόγχη κτιρίου ή κιβωρίου που κοσμείται με γαλάζια αχιβάδα. Είναι σε στάση δέησης, προσευχής, με τα χέρια υψωμένα στον ουρανό. Φορά στολή επίσημου αξιωματούχου με πολυτελή χρυσοκέντητο μανδύα και χιτώνα, που κλείνει στο λαιμό με κέντημα από πολύτιμους λίθους. Aριστερά, στο ύψος της μέσης του αγίου, εικονίζεται παιδί με πλούσια ενδύματα και με τα χέρια σε στάση δέησης. Δίπλα από την αριστερή παλάμη του αγίου διακρίνεται κεφάλι ανδρικής μορφής, πιθανόν του δωρητή. Η σύνθεση ήταν μάλλον αφιέρωμα ευχαριστίας ή παράκλησης για βοήθεια προς τον άγιο, από κάποιον πλούσιο πιστό.
H τοποθέτηση μορφών κάτω ή εμπρός από κόγχες ήταν πολύ συνηθισμένη στην παλαιοχριστιανική περίοδο (4ος-7ος αι. μ.Χ.). Με τον τρόπο αυτό αποδιδόταν τιμή σε θεία πρόσωπα αλλά και σε πρόσωπα της αυτοκρατορικής αυλής. Το ψηφιδωτό αυτό προέρχεται από τον τοίχο πάνω από τη βόρεια μικρή κιονοστοιχία του ναού του Αγίου Δημητρίου. Παρόμοιο αφιερωματικό χαρακτήρα είχαν και οι υπόλοιπες συνθέσεις που υπήρχαν στον ίδιο τοίχο. Δυστυχώς τα υπόλοιπα ψηφιδωτά της βόρειας κιονοστοιχίας καταστράφηκαν σχεδόν τελείως κατά την πυρκαγιά του 1917 και μας είναι γνωστά από παλαιότερα σχέδια.
Βιβλιογραφία: Σωτηρίου Γ. και Μ., Η βασιλική του Αγ.Δημητρίου Θεσσαλονίκης, Αθήναι, 1952, 188
(EL)
The saint is depicted full length, in front of a gold niche of a building or a ciborium decorated with blue clam. He is praying with his hand raised to the sky. He wears an official dignitary uniform with luxurious gold embroidered cloak and tunic that closes at the neck with embroidery made of precious stones. To the left, up to the saint’s waist there is a representation of a child with rich clothing, his arm raised in a prayer gesture. Next to the saint’s left palm, the head of a male figure is distinguished. The synthesis was probably a dedication to the saint for gratitude or praying for help it is an offering made by a rich faithful person to the church.
The position of the figures below or in front of the niches was quite common during the entire early Christian period (4th-7th cent.). This is the way honor was rendered to these devine persons and also to the persons of the imperial court. The mosaic decorated the wall in the small northern colonnade in the church of Saint Demetrios. Similar devotional character had also all the compositions decorating the same wall. The rest of the mosaics on the northern colonnade were destroyed almost entirely during the fire of 1917.
(EN)
Ευρώπη ▶ Ελλάδα ▶ Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας ▶ Νομός Θεσσαλονίκης ▶ Θεσσαλονίκη Ιερός Ναός Αγίου ΔημητρίουΕκκλησία Holy Church of St. Demetrius | Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου, Νομός Θεσσαλονίκης | Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Θεσσαλονίκης | Holy Church of St. Demetrius, Thessaloniki | Άγιος Δημήτριος | Agios Dimítrios
*Η εύρυθμη και αδιάλειπτη λειτουργία των διαδικτυακών διευθύνσεων των συλλογών (ψηφιακό αρχείο, καρτέλα τεκμηρίου στο αποθετήριο) είναι αποκλειστική ευθύνη των φορέων περιεχομένου.