Μετεμφυλιακή περίοδοςΔίκες και εκτέλεση Μπελογιάννη
Οι δίκες και η εκτέλεση του Νίκου Μπελογιάννη εκτυλίχθηκαν από τις 19 Οκτωβρίου 1951 έως τις 30 Μαρτίου 1952, κατά τα πρώτα χρόνια της μετεμφυλιακής περιόδου. Ο Νίκος Μπελογιάννης, στέλεχος του παράνομου τότε Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας, είχε συλληφθεί τον Δεκέμβριο του 1950 μετά την επιστροφή του στην Ελλάδα και παραπέμφθηκε μαζί με δεκάδες ακόμη κατηγορουμένους στο Έκτακτο Στρατοδικείο Αθηνών. Η πρώτη δίκη άρχισε στις 19 Οκτωβρίου 1951 με βάση τον Αναγκαστικό Νόμο 509/1947, που είχε θέσει εκτός νόμου το ΚΚΕ και τις συνδεόμενες με αυτό οργανώσεις, και ολοκληρώθηκε στις 16 Νοεμβρίου με την επιβολή θανατικών ποινών στον Μπελογιάννη και σε άλλους κατηγορουμένους. Οι ποινές αυτές δεν εκτελέστηκαν τότε.
Στο μεταξύ, η Ασφάλεια είχε εντοπίσει παράνομους ασυρμάτους που χρησιμοποιούνταν για την επικοινωνία του παράνομου μηχανισμού του ΚΚΕ στην Ελλάδα με την κομματική ηγεσία στο εξωτερικό. Τα ευρήματα οδήγησαν σε δεύτερη δίκη, η οποία άρχισε στις 15 Φεβρουαρίου 1952 ενώπιον του Διαρκούς Στρατοδικείου Αθηνών, αυτή τη φορά με βάση τον Νόμο 375/1936 περί κατασκοπείας. Μαζί με τον Μπελογιάννη δικάστηκαν, μεταξύ άλλων, η Έλλη Παππά, ο οικονομολόγος Δημήτρης Μπάτσης, ο Ηλίας Αργυριάδης και ο Νίκος Καλούμενος. Η δίκη ολοκληρώθηκε την 1η Μαρτίου 1952 με οκτώ θανατικές καταδίκες και η υπόθεση προκάλεσε μεγάλη δημοσιότητα στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, καθώς και διεθνείς εκκλήσεις για τη μη εκτέλεση των καταδικασμένων.
Η κυβέρνηση του Νικολάου Πλαστήρα βρέθηκε αντιμέτωπη με τις διεθνείς και εσωτερικές αντιδράσεις που προκάλεσαν οι θανατικές καταδίκες, ενώ οι αιτήσεις χάριτος εξετάστηκαν στο πλαίσιο της προβλεπόμενης διαδικασίας υπό τον βασιλιά Παύλο Α΄. Η θανατική ποινή δεν εκτελέστηκε για ορισμένους από τους καταδικασμένους, μεταξύ των οποίων η Έλλη Παππά, ενώ απορρίφθηκαν οι αιτήσεις των Νίκου Μπελογιάννη, Δημήτρη Μπάτση, Ηλία Αργυριάδη και Νίκου Καλούμενου. Τα ξημερώματα της 30ής Μαρτίου 1952 οι τέσσερις μεταφέρθηκαν στον τόπο εκτελέσεων στο Γουδί και εκτελέστηκαν από στρατιωτικό απόσπασμα. Οι δύο δίκες και η εκτέλεση του Μπελογιάννη αποτέλεσαν ένα από τα σημαντικότερα πολιτικά και δικαστικά γεγονότα των πρώτων μετεμφυλιακών χρόνων και συνδέθηκαν στενά με το αντικομμουνιστικό θεσμικό και πολιτικό πλαίσιο της περιόδου.
Τόποι που συνδέονται με το γεγονός και τα επιμέρους γεγονότα του.
Στο πλαίσιο του γεγονότος:Μετεμφυλιακή περίοδος
