Ο Βορέας ήταν γιος του Αστραίου και της τιτανίδας Ηούς ή του Στρυμόνα και της Ευτέρπης (ή Τερψιχόρης) ή γιος του Αιόλου. Θεωρείται η προσωποποίηση του βόρειου ανέμου και είναι αδελφός του Ζέφυρου, του Νότου και του Εύρου. Ήταν, επίσης, ο θεός του χειμώνα και η κρύα πνοή του κατέβαινε από τα βουνά της Θράκης μέχρι τη γη της Θεσσαλίας. Ο Βορέας κατοικούσε είτε κοντά στον ποταμό Στρυμόνα ή στο όρος Αίμος σε μια σπηλιά με επτά πύλες. Αναπαριστάται συνήθως με γένια και φτερά, ενώ ο Παυσανίας παραδίδει την εικόνα του Βορέα με φίδια στη θέση των ποδιών. Είχε απαγάγει την Ωρείθυια, κόρη του βασιλιά της Αθήνας Ερεχθέα ή Εριχθόνιου, τη στιγμή που αυτή έπαιζε με άλλες κοπέλες στον Ιλισσό ή, σύμφωνα με άλλες πηγές, κατά τη διάρκεια μιας λιτανείας της θεάς Αθηνάς Πολιάδας στην Αθήνα, και τη μετέφερε στη Θράκη. Σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, εξαιτίας αυτής της ερωτικής περιπέτειας οι Αθηναίοι επικαλέστηκαν τη βοήθεια του Βορέα εναντίον των Περσών και ο Βορέας κατέστρεψε τον περσικό στόλο. Ο Βορέας απέκτησε με την Ωρείθυια τον Αίμο, την Κλεοπάτρα, τη Χιόνη, τη Χθονία, αλλά και τον Ζήτη και τον Κάλαη, τους επονομαζόμενους Βορεάδες. Ο Ζήτης και ο Κάλαης πήραν μέρος στην Αργοναυτική εκστρατεία, εξοπλισμένοι από τον Βορέα με χρυσοπόρφυρα φτερά. Ο Βορέας είχε και άλλα παιδιά από άλλες γυναίκες, από τα οποία τα πιο γνωστά ήταν ο Λυκούργος και ο Βούτης, ο οποίος, σύμφωνα με τον Διόδωρο τον Σικελιώτη, πρώτος αποίκισε τη Σαμοθράκη. Υπάρχουν και άλλες παραλλαγές μύθων, κατά τις οποίες ο Βορέας παρουσιάζεται να είναι ερωτευμένος με τη Νύμφη Πίτη, που αγαπούσε και ο Πάνας. Επίσης, κατά μια άλλη εκδοχή, ο Βορέας άρπαξε τη Χιόνη, τη θυγατέρα του Αρκτούρου, και τη μετέφερε στον Καύκασο, όπου και συνευρέθηκε μαζί της. Γι’ αυτό και η πρώτη ονομασία του Καύκασου ήταν «κοίτη Βορέου» (το κρεβάτι του Βορέα). Ακόμη, λέγεται ότι ο Βορέας, μεταμορφωμένος σε άλογο, ενώθηκε με τις φοράδες του Ερεχθέα και απέκτησε μαζί τους δώδεκα ανάλαφρα πουλάρια. Τα τέσσερα άλογα του θεού Άρη γεννήθηκαν από την ένωση του Βορέα με μια Ερινύα, αλλά και δυο άλογα που έδωσε ως δώρο στον πατέρα της Ωρείθυιας, Ερεχθέα, για να τον κατευνάσει για την αρπαγή της κόρης, ήταν αποτέλεσμα της συνεύρεσης του Βορέα με μια Άρπυια. Οι μύθοι αυτοί δικαιολογούν την ταχύτητα και την ευρωστία των αλόγων της θρακικής γης. Σύμφωνα, τέλος, με ένα σχόλιο στους Πυθιόνικους του Πίνδαρου, ο Βορέας ήταν ένας άρχοντας της Θράκης, τα παιδιά του οποίου ονομάστηκαν Βορεάδες από τον βόρειο τόπο καταγωγής τους.
(EL)
Boreas was the son of Astraeus and the Titan Eos, or of Strymon and Euterpe (or Terpsichore), or of Aeolus. Considered the personification of the north wind, he was the brother of Zephyrus, Notus and Eurus. He was also the god of winter and the cold air that streams down into Thessaly from the mountains of Thrace. Boreas lived either near the river Strymon or on Mount Haemus in a cavern with seven portals. He is usually depicted winged and bearded; Pausanias mentions an image of him with serpents’ tails instead of feet. He abducted Oreithyia, daughter of Erechtheus (or Erichthonius), king of Athens, while she was playing with other girls by the river Ilissus or, in some sources, during a procession for Athena Polias, and carried her off to Thrace. According to Herodotus, it was this connection that emboldened the Athenians to ask for Boreas’ help against the Persians and he duly destroyed the Persian fleet. Boreas and Oreithyia had several children: Haemus, Cleopatra, Chione, Chthonia, and the twin sons known as the Boreads, whose names were Zetes and Calais, who thanks to their father were endowed with great gold and purple wings and who took part in the expedition of the Argonauts. Boreas had other children, too, by other women, the best known being Lycurgus and Butes, who according to Diodorus Siculus was the first inhabitant of Samothrace. Elsewhere, Boreas is said to have been enamoured of the nymph Pitys, beloved of Pan. Another legend has him abducting Chione, daughter of Arcturus, and carrying her off to the Caucasus, where he lay with her; that is why the original name of that region was “bed of the North Wind”. Boreas is also said to have changed himself into a stallion and sired twelve feather-light colts by the mares of Erichthonius and the four horses of Ares by one of the Furies, while the two horses that he gave Oreithyia’s father Erechtheus to appease him for the abduction of his daughter were the fruit of his union with one of the Harpies: these myths reflect the swiftness and sturdiness of the horses bred in Thrace. In one of Pindar’s Pythian Odes, finally, Boreas is said to have been a prince of Thrace whose children were called Boreads because of their northern homeland.
(EN)