Κυπριακό ζήτημαΤουρκική εισβολή στην Κύπρο (1974)
Η Τουρκική εισβολή στην Κύπρο (1974) εκτυλίχθηκε από τις 20 Ιουλίου έως τις 16 Αυγούστου 1974 και αποτέλεσε την οξύτερη στρατιωτική φάση του Κυπριακού ζητήματος. Είχε προηγηθεί στις 15 Ιουλίου πραξικόπημα της Κυπριακής Εθνικής Φρουράς, υπό την καθοδήγηση Ελλήνων αξιωματικών, εναντίον του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄, ο οποίος ανατράπηκε και αντικαταστάθηκε από τον Νίκο Σαμψών. Η ενέργεια συνδεόταν με το καθεστώς του Δημητρίου Ιωαννίδη στην Ελλάδα και με δυνάμεις που υποστήριζαν την ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα. Στις 20 Ιουλίου, η κυβέρνηση του Τούρκου πρωθυπουργού Μπουλέντ Ετζεβίτ, επικαλούμενη τη Συνθήκη Εγγυήσεως του 1960, εξαπέλυσε στρατιωτική επιχείρηση στην Κύπρο, με απόβαση στην περιοχή της Κερύνειας και αεροπορικές και χερσαίες επιχειρήσεις.
Την ίδια ημέρα το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, με το ψήφισμα 353, ζήτησε κατάπαυση του πυρός και άμεσο τερματισμό της ξένης στρατιωτικής επέμβασης. Η πρώτη φάση των επιχειρήσεων οδήγησε στη δημιουργία τουρκικού στρατιωτικού προγεφυρώματος που συνέδεσε την περιοχή της Κερύνειας με τον τουρκοκυπριακό θύλακα βόρεια της Λευκωσίας. Στις 22 Ιουλίου ανακοινώθηκε κατάπαυση του πυρός, η οποία όμως δεν εφαρμόστηκε πλήρως. Μετά την κατάρρευση της δικτατορίας στην Ελλάδα και την απομάκρυνση του Νίκου Σαμψών στην Κύπρο, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής ανέλαβε την πρωθυπουργία στην Ελλάδα και ο Γλαύκος Κληρίδης προσωρινά καθήκοντα Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας. Παράλληλα, ο Ραούφ Ντενκτάς παρέμενε κεντρικό πρόσωπο της τουρκοκυπριακής ηγεσίας.
Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Ελλάδας, Τουρκίας και Ηνωμένου Βασιλείου στη Γενεύη δεν οδήγησαν σε συνολική συμφωνία και στις 14 Αυγούστου άρχισε η δεύτερη φάση των τουρκικών στρατιωτικών επιχειρήσεων. Οι τουρκικές δυνάμεις προχώρησαν σε ευρύτερες περιοχές του βόρειου τμήματος του νησιού, περιλαμβανομένης της Αμμοχώστου, και στις 16 Αυγούστου 1974 κηρύχθηκε νέα κατάπαυση του πυρός. Οι γραμμές στις οποίες σταμάτησαν οι αντίπαλες δυνάμεις αποτέλεσαν τη βάση της νεκρής ζώνης που έκτοτε επιτηρεί η ειρηνευτική δύναμη των Ηνωμένων Εθνών.
Οι στρατιωτικές επιχειρήσεις προκάλεσαν μεγάλες απώλειες, εκτεταμένες μετακινήσεις πληθυσμών και σοβαρή ανθρωπιστική κρίση για Ελληνοκυπρίους και Τουρκοκυπρίους. Η de facto διαίρεση του νησιού που διαμορφώθηκε το καλοκαίρι του 1974 παρέμεινε καθοριστικό στοιχείο του Κυπριακού ζητήματος τις επόμενες δεκαετίες.
Τόποι που συνδέονται με το γεγονός και τα επιμέρους γεγονότα του.
Στο πλαίσιο του γεγονότος:Κυπριακό ζήτημα
